Türkiye’de Avcılık Yapılan Bölgeler: Bölgesel Dağılım ve İpuçları, Türkiye; üç tarafını saran denizleri, farklı iklim kuşaklarının birleştiği zengin coğrafyası ve kıtalar arası göç rotaları üzerinde yer alması sebebiyle avcılık açısından Doğu Avrupa ve Doğu Akdeniz’in en değerli habitatlarına sahiptir. Ülkemizde sürdürülebilir avcılık faaliyetleri Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) Genel Müdürlüğü bünyesinde, Merkez Av Komisyonu (MAK) kararları doğrultusunda yürütülmektedir.

Bu rehberde, Türkiye’nin coğrafi bölgelerine göre avlanan başlıca hayvan türlerini, bölgeye özgü avlak yapılarını, mevzuat yükümlülüklerini ve sahada hayat kurtaran pratik ipuçlarını bir araya getirdik. Türkiye’de Avcılık Yapılan Bölgeler

Bölgelere Göre Av Hayvanı Dağılımı ve Sahalar

Ülkemizin coğrafi ve iklimsel çeşitliliği, av türlerinin bölgelere göre farklılaşmasını sağlar:

1. İç Anadolu Bölgesi (Stepler ve Geniş Ovalar)

İç Anadolu; geniş tarım arazileri, tuzcul sulak alanlar ve bozkır yapısıyla karasal uçar ve kara avcılığının kalbidir.

• Başlıca Türler: Kınalı keklik, bıldırcın, üveyik, yaban tavşanı ve yaban domuzu.
• Öne Çıkan Avlaklar: Konya, Kayseri, Ankara, Sivas ve Eskişehir çevresindeki devlet ve genel avlakları.
• Bölge İpucu: Bozkır yapısı nedeniyle av takibinde mesafe uzundur. Rüzgar alabilen açık arazilerde uygun kalibre seçimi (özellikle 12 kalibre) ve menzili yüksek fişek yataklaması avantaj sağlar.

2. Ege Bölgesi (Maki ve Zeytinlik Hatları)

Ege’nin ılıman iklimi, meşelikleri ve kıyıya dik uzanan dağları zengin bir yaban hayatı popülasyonu barındırır.

• Başlıca Türler: Yaban domuzu, yaban tavşanı, çulluk, bıldırcın ve su kuşları (yeşilbaş, çamurcun).
• Öne Çıkan Avlaklar: Manisa, İzmir (Bergama-Kınık hatti), Aydın ve Muğla sahaları.
• Bölge İpucu: Sert ve dikenli maki Örtüsü nedeniyle dayanıklı (Cordura vb.) av kıyafetleri ve yüksek bilekli av botları kullanımına öncelik verilmelidir. Türkiye’de Avcılık Yapılan Bölgeler

3. Karadeniz Bölgesi (Yoğun Ormanlar ve Kıyı Göç Yolları)

Sık orman dokusu ve dik yamaçlarıyla zorlu ama son derece verimli bir av coğrafyasıdır.

• Başlıca Türler: Orman çulluğu (göç dönemi), yaban domuzu, bıldırcın (kıyı geçişleri) ve ördek türleri.
• Öne Çıkan Avlaklar: Samsun Kızılırmak Deltası dışındaki izinli alanlar, Sinop, Kastamonu, Bolu ve Artvin orman avlakları.
• Bölge İpucu: Yoğun nem ve beklenmedik yağışlar sebebiyle su geçirmez (Gore-Tex vb.) giysiler ile paslanmaya karşı bakımlı ekipmanlar tercih edilmelidir. Köpekli çulluk avlarında ferma takibi için zil veya GPS’li tasmalar gereklidir.

4. Akdeniz Bölgesi (Toroslar ve Kıyı Sulak Alanları)

Toros Dağları’nın yüksek rakımlı kayalık yapısı ile çukurova habitatının kesişim noktasıdır.

• Başlıca Türler: Yaban domuzu, üveyik, bıldırcın, turaç (kesinlikle koruma altındadır, avlanamaz) ve geçit ördekleri.
• Öne Çıkan Avlaklar: Adana, Mersin, Antalya iç kesimleri ve Kahramanmaraş dağlık sahaları.
• Bölge İpucu: Yüksek sıcaklıklarda yapılan erken sezon avlarında fermalı köpeklerin su ihtiyacına özen gösterilmeli, yüksek rakımlı Toros yapısında dik arazi tırmanışlarına uygun ekipman kullanılmalıdır.

5. Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri (Yüksek Rakım ve Çetin Coğrafya)

Sert kış koşulları, derin vadileri ve yüksek yaylalarıyla tecrübeli avcılara hitap eden bölgelerdir.

• Başlıca Türler: Kınalı keklik, kum kekliği, çil keklik (sadece izin verilen sınırlı illerde), yaban tavşanı ve yaban domuzu.
• Öne Çıkan Avlaklar: Erzurum, Van, Kars, Elazığ, Adıyaman ve Şanlıurfa çevre sahaları.
• Bölge İpucu: Sert iklim şartları nedeniyle termal içlikler, soğuk iklim botları ve kayalık arazide taban tutuşu yüksek ayakkabılar hayati önem taşır. Ayrıca il bazlı koruma altındaki tür kotaları mutlaka kontrol edilmelidir. Türkiye’de Avcılık Yapılan Bölgeler

Kara Avcılığı Mevzuatı ve Yasal Zorunluluklar

Türkiye genelinde nerede olursanız olun avlanmanın temel kuralı yasalara ve sürdürülebilirlik ilkelerine uymaktır.

4915 Sayılı Kara Avcılığı Kanunu Madde 3: Avlanma; Merkez Av Komisyonunca (MAK) belirlenen av dönemi, av günleri, avlanma usul ve esasları ile tür bazındaki günlük avlanma limitlerine göre yürütülür. Avlaklarda Avcılık Belgesi, Avlanma İzin Kartı ve AVBİS (Avlak Yönetim Bilgi Sistemi) kotası olmadan av yapmak yasaktır.

4915 Sayılı Kara Avcılığı Kanunu Madde 6: Haznesi iki fişekten fazla alacak şekilde sınırlandırılmamış (takozsuz) yarı otomatik veya pompalı yivsiz av tüfekleriyle avlanmak; gece avı yapmak; motorlu araçlar içinden avlanmak; elektronik ses yayıcı cihazlar (çığırtkan) veya canlı mühre kullanmak kanunen kesinlikle yasaktır.

Türkiye Genelinde Avcılık Yapacaklara 5 Önemli İpucu

1. AVBİS Kotanızı Erken Alın: Özellikle haftasonları ve popüler genel/devlet avlaklarında kota sınırları hızla dolmaktadır.
2. Yerel Koruma Listelerini İnceleyin: Bir tür Türkiye genelinde avlanabilir olsa dahi, belirli bir ilde veya avlakta koruma altına alınmış olabilir (Örn: Bazı illerde çil keklik veya tilki avının yasaklanması gibi).
3. Turuncu İkaz Yeleği Kullanın: Bitki örtüsünün sık olduğu Karadeniz ve Ege sahalarında sürek ve kara avcılığında görünürlük hayat kurtarır.
4. Köpek Sağlığına Dikkat Edin: Bölge değişikliklerinde farklı kene ve parazit risklerine karşı av köpeklerinin aşı ve damla bakımlarını aksatmayın.
5. Ateşli Silah Güvenliği: Sahada tüfek transferlerinde haznenin boş ve mekanizmanın açık/kırık olduğundan emin olun.

Türkiye’de Avcılık Yapılan Bölgeler Sıkça Sorulan Sorular

1. AVBİS kotası nedir ve nasıl alınır?

AVBİS (Avlak Yönetim Bilgi Sistemi), avcıların girmek istedikleri devlet ve genel avlaklar için Tarım ve Orman Bakanlığı sisteminden çevrim içi olarak aldıkları avlanma izin/randevu sistemidir.

2. Türkiye’de avlanma günleri hangileridir?

Merkez Av Komisyonu (MAK) kararlarına göre genel olarak Çarşamba, Cumartesi, Pazar ve Resmi Tatillerde av yapılabilir. Yaban domuzu ve bazı kuş türleri için Salı günleri de ilave av günü olarak belirlenebilmektedir.

3. Yasaklı avlanma araçları nelerdir?

Takozsuz tüfekler, elektronik ses çıkarıcılar (çığırtkanlar), canlı mühreler, spot ışığı/projektör, zehirli yemler, ağ ve tuzaklar kullanımı kesinlikle yasaklı araçlardır.

4. Milli Parklarda avlanmak serbest midir?

Hayır. Milli Parklar, Tabiat Parkları, Yaban Hayatı Geliştirme Sahaları (YHGS) ve kesin koruma bölgelerinde avlanmak tamamen yasaktır.

5. Avlanma limiti aşılırsa ne tür cezalar uygulanır?

Bakanlıkça belirlenen günlük tür limitlerinin aşılması veya belgesiz/kotasız avlanılması durumunda yüksek idari para cezaları ile avlanan hayvan türüne göre değişen tazminat bedelleri uygulanır. Ayrıca tüfeğe el konulabilir.

6. Yivsiz av tüfeklerinde takoz takma kuralı nedir?

Şarjörlü, yarı otomatik veya pompalı tüfeklerin haznesi en fazla 2 fişek alacak şekilde mekanik bir takozla sınırlandırılmalıdır (1 fişek de namlu yatağında olmak üzere toplam kapasite en fazla 3 olabilir).

7. Başka bir ilin avlağında avlanabilir miyim?

Evet, Avcılık Belgeniz ve ilgili yılın Avlanma İzin Kartı (pulu) olduğu sürece AVBİS üzerinden Türkiye genelindeki herhangi bir uygun avlağa kota alarak avlanabilirsiniz.

8. Keklik avı Türkiye’nin her yerinde açık mıdır?

Hayır. Kınalı ve kum kekliği türlerinde av sezonu dönemseldir. Çil keklik ise yalnızca bakanlığın belirlediği kısıtlı sayıdaki ilde ve kota dahilinde avlanabilir.

9. Özel Avlak nedir?

Gerçek veya tüzel kişiler tarafından ilgili mevzuata uygun olarak kurulan, yetiştirilen av hayvanlarının belirli ücret karşılığında avlatıldığı özel mülkiyete tabi sahalardır.

10. Sahada yanımızda bulundurmamız gereken resmi belgeler nelerdir?

Yivsiz Tüfek Ruhsatnamesi, Avcılık Belgesi, İlgili Yılın Avlanma İzin Kartı ve AVBİS onay belgesi/kodu sahada denetimler için yanınızda bulunmalıdır. Türkiye’de Avcılık Yapılan Bölgeler